Mag Wilders onderhand extreemrechts genoemd worden?

PVV wil samenwerken met neofascisten, Nederlandse pers kruipt in een hoekje

In Italië heeft senator Roberto Calderoli van de extreemrechtse partij Lega Nord de minister van Integratie Cécile Kyenge (foto) vergeleken met een orang-oetan. Een internationaal schandaal. Calderoli deed het af als ‘grap’ maar dat gelooft niemand.

PVV-fractievoorzitter Geert Wilders is ondertussen dolenthousiast en wil met Lega Nord samenwerken. Vorige week voerde Wilders in Italië gesprekken: ‘We denken niet overal honderd procent hetzelfde over, maar we hebben erg veel gemeenschappelijks.’

In mei zei Europarlementariër Mario Borghezio van Lega Nord dat Kyenge ‘tradities van stammen’ aan Italië wil opleggen. Hij beweerde dat Afrika ‘geen grote genieën’ heeft voortgebracht. Dit soort achterlijke generalisaties zijn racistisch en extreemrechts.

Borghezio prees Wilders eerder, en hij noemde de ideeën van de extreemrechtse terrorist Anders Breivik ‘ten diepste gezond’. Die man is knettergek, zouden sommigen zeggen. Breivik schreef op zijn beurt in zijn manifest een krankzinnige ode aan Wilders.

Hoe duiden onze Nederlandse journalisten deze ontwikkelingen?

Volkskrant.nl bericht uitgebreid over de nieuwe rel, maar negeert de gesprekken die Wilders met Lega Nord voert. De schrijfster van het artikel ziet Italië als geval apart:

‘In tegenstelling tot andere Europese landen als Frankrijk, Duitsland, Groot-Brittannië en Nederland, waar tweede- en derdegeneratie-immigranten in de regering zitten, is Italië op dit gebied een relatieve nieuwkomer’, luidt de Volkskrant-kop-in-het-zand-redenatie.

Iedereen die commentaren op internet volgt weet dat een deel van de PVV-aanhang ook dergelijke racistische taal uitslaat. De suggestie dat deze denkbeelden alleen in Italië bestaan – omdat het land zou ‘achterlopen’ – is misleidend, of op zijn minst dom.

Trouw.nl heeft een artikel van de politieke redactie over de samenwerking die Wilders aangaat met extreemrechtse partijen in Europa. Ze worden in de titel aangeduid als ‘eurosceptisch’, en in de tekst wordt de PVV wederom apart van hen gezet:

‘Dergelijke contacten waren nog niet zo lang geleden onmogelijk. Deels omdat Wilders eerst in Nederland zelf zijn partij verder wilde uitbouwen, deels vanwege het omstreden karakter van partijen elders in Europa op de extreem-rechtse vleugel van de politiek.’

In het buitenland wordt Wilders en zijn PVV-beweging wel als extreemrechts betiteld. Daarnaast is de titel ‘eurosceptisch’ complete onzin. De SP en de VVD zijn eurosceptisch. De PVV en geestverwanten als Vlaams Belang en Front National zijn ronduit anti-EU.

Wilders extreemrechts noemen, mag dat?

Nee. Het is voor onze pers moeilijk om verbanden te leggen tussen de extreemrechtse partijen in Europa en de PVV omdat de hedendaagse politieke correctheid in Nederland voorschrijft dat je Wilders niet extreemrechts of neofascistisch mag noemen.

Dat zou ‘demoniseren’ zijn, en daar hebben we na de moorden op Pim Fortuyn en Theo van Gogh een nationaal trauma – en een nieuw taboe – aan overgehouden.

Fortuyn wilde echter niets te maken hebben met types als Dewinter, Le Pen en Haider. Ook Van Gogh waarschuwde dat er geen ‘type Dewinter’ in Nederland moest opstaan. Die vrees sprak hij uit in het tv-programma 5 Jaar Later van Jeroen Pauw.

Nu zou men kunnen redeneren dat de moorden op Fortuyn en Van Gogh aanleiding waren voor een extremere politieke tegenreactie, in die zin een voortzetting, in de vorm van de PVV. Zelfs terwijl Fortuyn en Van Gogh dergelijke partijen destijds afkeurden.

De radicale reflex in de Nederlandse politiek is dus rationeel te verklaren, maar dan hoort men Wilders en zijn beweging ook op die manier te duiden. De PVV staat niet voor een continuatie van Fortuyn en Van Gogh, maar voor een extremere tegenreactie.

Nu Wilders gaat samenwerken met partijen als Front National, Vlaams Belang en Lega Nord, is het voor journalisten niet meer mogelijk om de PVV apart van hen te zetten.

Eurosceptisch, populistisch, extreemrechts, of geen etiket?

Drie opties waarop journalisten deze ontwikkeling kunnen duiden:

1. Naast de PVV de andere extreemrechtse partijen in Europa ook niet meer extreemrechts noemen. Het politieke midden in de duiding naar rechts verschuivend, bijvoorbeeld alleen nog een partij als de Gouden Dageraad als extreem beschouwen.

Probleem daarbij is dat men dan de ogen moet sluiten voor de geschiedenis (iedereen met een degelijke opleiding weet hoe fascisme ontstaat), en men dan suggereert dat deze partijen milder zijn geworden, terwijl hun uitingen juist steeds extremer worden.

2. Deze partijen helemaal niet meer duiden. Zoals NOS.nl vandaag over de orang-oetan-rel. De correspondent plaatst Lega Nord niet in het politieke spectrum. De vraag wat voor een soort partij het is moeten lezers zelf beantwoorden.

Probleem daarbij is dat andere partijen wel consequent een etiket krijgen. Links, rechts, conservatief, liberaal, sociaaldemocratisch, socialistisch, enzovoort. Om de objectiviteit te bewaren zou men daar dan ook mee moeten stoppen, en dat kan niet echt.

3. Het taboe van het etiket extreemrechts halen. De meest duidelijke optie. Op basis van voorbeelden uit het verleden en de evidente samenhang tussen deze partijen kan men het beestje bij de naam noemen. Het gaat om extreemrechts en soms zelfs neofascisme.

Probleem daarbij is dat het medium dan beschuldigd kan worden van ‘demoniseren’, en dus van partijdigheid. Een objectieve, neutrale journalist zal dat altijd willen voorkomen. Maar hij/zij laat zich dan wel enigszins gijzelen, wat de onafhankelijkheid schaadt.

Conclusie: Journalisten hoeven niet doorlopend politieke partijen een etiket te geven. Lezers, kijkers en luisteraars kunnen dat zelf ook. De pers moet echter wel altijd vrij zijn.

Als een journalist zich in zijn of haar duiding van een politieke beweging laat beperken, uit vrees voor diezelfde beweging, dan is de vrije, onafhankelijke pers in het geding. O, ironie. Laat dat nou juist alleen voorkomen onder extreemrechtse, fascistische regimes.

facebook share facebook share

4 Reacties // Reageer

4 thoughts on “Mag Wilders onderhand extreemrechts genoemd worden?

  1. mam de boer

    Onderhand? Wilders is altijd al extreem-rechts geweest, alleen klonk dat zo lullig voor het gedooggedrocht.

    Betekent trouwens ook dat wij veel rechts-extreme kiezers hebben.
    Veelal erg domme mensen, beetje sneu ook.

      /   Reply  / 
  2. Gerard

    Ja hoor extreem links radicaal Marcus Lucas vraagt of je Wilders extreem rechts mag noemen omdat iemand in Italie iets geks roept? Daar moet Wilders zich voor verantwoorden? Wat een kortzichtige stelling. En Wilders wordt al sinds dag 1 vanaf het bestaan van Groep Wilders “Extreem rechts” genoemd.

    Dit is onderdeel van de bekende demoniseringstactiek van extreem linkse Volkert aanhangers met de diepe wens dat iemand een Volkertje gaat doen om van deze “nazi” verlost te worden.

      /   Reply  / 
  3. Gerard

    Erg grappig die generaliserende reactie van de Boer op 8:02

    Volgens deze “hoogleraar” (grapje) trekt Wilders allemaal extreem rechtse kiezers en weet hij ook zeggen dat deze mensen allemaal erg dom zijn. Mag ik een link naar het representatieve onderzoek die deze slappe onderbuikriedel van meneer of mevrouw de Boer kunnen staven? Dank!

      /   Reply  / 
  4. Reina

    In deze blog wordt deze vraag nogal duidelijk beantwoord: http://stophetgevaarwilders.blogspot.nl/.
    Erg radicaal, maar maakt de overdrijving vaak niet meer duidelijk dan de overdreven nuance?

      /   Reply  / 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>