Linkse samenwerking loopt vast in partijpolitiek

Zonder de SP heeft het weinig zin • D66 is veel te rechts geworden

De discussie over links-progressieve samenwerking laait weer op. Het ziet er echter naar uit dat het deze keer niet anders zal aflopen dan vorige keren.

In Den Haag zijn de partijpolitieke belangen en de ego’s groot. De geheugens zijn kort en in het politieke spel van alle dag lijkt opportunisme een deugd. Dat geldt bij veel onderwerpen, en zo ook in de terugkerende discussie over samenwerking (of zelfs fusies) tussen linkse, progressieve partijen.

Simpel gezegd: als een partij wint bij verkiezingen en scoort in peilingen dan reageren ze vaker afhoudend en afwijzend op linkse samenwerking. Als een partij een nederlaag lijdt, zakt in peilingen, dan borrelen deze ideeën weer op. Op zich begrijpelijk maar niet overtuigend voor gewone linkse kiezers.

Wat is er nu weer gezegd?

GroenLinks-leider Jesse Klaver wil meer progressieve samenwerking. Hij wil dat PvdA, SP, GroenLinks en D66 voor en na de Kamerverkiezingen een machtsblok vormen waar andere partijen dan niet omheen kunnen.

Maandag reageerde PvdA-leider Diederik Samsom op Klavers oproep. In Nieuwsuur zei hij dat de fracties van PvdA en GroenLinks zouden kunnen fuseren. De partijen zouden apart blijven bestaan maar in de Tweede Kamer zouden ze één fractie vormen. Als begin van een progressieve volkspartij.

Samsom onthulde dat hij met Klavers voorganger Bram van Ojik eerder sprak over een gezamenlijke fractie. Klaver wijst dat idee nu van de hand. Hij zei: ‘Fuseren vind ik geen optie. We willen niet één sterke linkse partij. We hebben vier sterke progressieve partijen nodig om de macht van rechts te breken.’

Wat valt op?

Allereerst is deze hele discussie een vrij zinloze exercitie als de SP er niet bij betrokken is. Bij de SP zijn ze minder theoretisch over linkse samenwerking. Ze vallen andere linkse partijen (met name de PvdA) regelmatig hard aan, maar in de praktijk staat men bij de SP wel open voor linkse samenwerking.

We hebben dat gezien bij gezamenlijke moties en voorstellen, en in het recente verleden trokken PvdA en SP samen op bij acties en demonstraties in het land. De partijen zijn ook via de vakbeweging sterk verbonden.

Maar deze discussie is te filosofisch. Het verschil tussen een fusie van partijen en een fusie van enkel Kamerfracties is op zich slim bedacht door Samsom. Toch is dat niet het gouden ei waar links-progressief Nederland op wacht.

Waarom zouden de beeldbepalende Kamerfracties kunnen fuseren, maar de rest van hun partijen niet? En is zo’n top-down-plan ideaal? Zou het niet beter zijn om bottom-up (vanuit lokale afdelingen) te werken?

D66 is veel te rechts

Het voorstel van Klaver is doordrenkt van partijpolitieke strategie. Hij trekt het weg van linkse samenwerking, richting progressieve samenwerking. We kunnen aannemen dat Klaver dit doet om kiezers weg te trekken bij D66. Dat is tactisch misschien handig, maar maakt het allemaal niet duidelijker.

D66 is namelijk al lang niet links meer. Sinds Pechtold er de scepter zwaait met een kleine kliek van consultants en spindoctors, heeft D66 sociaaleconomisch een enorme ruk naar rechts gemaakt. Die Pechtold-kliek heeft een voorkeur voor VVD-coalities en linksige partijleden moeten zich koest houden.

Het is natuurlijk op zich wel goed dat Samsom en Klaver de discussie over linkse samenwerking opnieuw aanzwengelen. Maar in hun voorstellen klinkt meer eigenbelang (partijbelang) door dan een breder gedragen visie op links-progressief Nederland in de 21e eeuw. Het is te vrijblijvend.

Onderling vertrouwen

Zonder de SP heeft de discussie weinig zin. Zonder D66 is het ideologisch beter. Het geflirt tussen PvdA en GroenLinks is makkelijk, maar Samsom en Klaver schuiven allebei een hete aardappel naar de rand van hun bord.

Wat links-progressief Nederland echt nodig heeft is moeilijker dan flirten. Echte toenadering tussen PvdA en SP; werken aan onderling vertrouwen. En een veel hardere breuk met de rechtse, neoliberale koers van Pechtolds D66.

Dat lukt alleen als partijpolitieke belangen ondergeschikt worden aan de links-progressieve idealen van solidariteit die PvdA, SP en GroenLinks binden.

facebook share facebook share

Geen reacties // Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>